Weryfikacja Obszarów Chronionego Krajobrazu
Pierwsza od 20 lat próba znalezienia konsensusu
Prowadzone prace stanowią pierwszą od dwudziestu lat próbę znalezienia konsensusu między ochroną przyrody i krajobrazu, a działaniami gmin na rzecz rozwoju lokalnego. Ich celem jest weryfikacja aktualnego stanu wiedzy w zakresie zróżnicowania ekosystemów i stopnia zagospodarowania przestrzennego, zachowania walorów przyrodniczo-krajobrazowych, zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem oraz możliwości pełnienia funkcji korytarzy ekologicznych. Na podstawie weryfikacji wymienionych czynników, a także poprzez prowadzenie szerokich konsultacji z Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska oraz samorządami lokalnymi, zgodnie z przyjętymi przez Zarząd Województwa założeniami koncepcji prowadzenia dialogu terytorialnego, następuje dokonanie oceny zasadności zasięgu przestrzennego chronionego obszaru i wprowadzonych w nim zakazów, wymienionych w art. 24 ust. 1a ustawy o ochronie przyrody. Efektem końcowym prac jest utworzenie aktualnej dokumentacji dla obszarów chronionego krajobrazu oraz przygotowanie dla każdego z nich projektu odrębnej uchwały Sejmiku Województwa Pomorskiego.
Obszary chronionego krajobrazu w województwie pomorskim
W granicach województwa pomorskiego ustanowiono dotychczas 46 obszarów chronionego krajobrazu, nierozmieszczonych równomiernie na powierzchni całego regionu, ale w łączności przestrzennej z parkami krajobrazowymi, tworzących skupienie tych wielkopowierzchniowych form ochrony przyrody, szczególnie w centralnej i wschodniej części województwa. Obszary chronionego krajobrazu obejmują niemal wszystkie mezoregiony, chroniąc krajobraz o zróżnicowanych cechach i strukturze. Ogółem w strukturze użytkowania terenu dominują grunty leśne – stanowiące około 54% powierzchni obszarów, użytki rolne – stanowiące około 36% oraz wody powierzchniowe – stanowiące około 4 % powierzchni tych form ochrony.
Z krajobrazowego punktu widzenia wśród obszarów chronionego krajobrazu dominują obszary o zróżnicowanej rzeźbie i jej genezie, wpływając na ich różnorodność fizjonomiczną. Wiele jednostek położonych jest na styku różnych genetycznie form rzeźby terenu, z dominacją obszarów równin sandrowych, wysoczyzn morenowych, równin aluwialnych i den dolinnych. Typologia obszarów chronionego krajobrazu z punktu widzenia krajobrazów fizjonomicznych i pokrycia terenu pozwala wskazać dominację krajobrazów leśnych, leśno-jeziornych i rolniczych. Jako odrębny typ, często o charakterze mozaikowym, należy wskazać obszary chronionego krajobrazu dolinne, zawierające w różnym stopniu przenikające się powierzchnie wód, leśne, rolnicze (z dominacją użytków zielonych – łąk i pastwisk) oraz nieużytki. Właśnie te obszary stanowią szczególnie istotne dla funkcjonowania środowiska korytarze ekologiczne, łączące obszary pojezierne i nadmorskie.
Portal mapowy
Jedną z form zapoznania się z lokalizacją obszarów chronionego krajobrazu w województwie pomorskim jest portal mapowy. Oprócz łatwego dostępu do obowiązujących aktów prawnych dla poszczególnych obszarów chronionych, można zapoznać się również z informacją, które z obszarów chronionego krajobrazu podlegają aktualnie procesom weryfikacji.